Vertrouwen in andere mensen
Het vertrouwen in andere mensen groeit onder Nederlanders
Het aandeel Nederlanders dat vertrouwen heeft in andere mensen, is sterk gegroeid tussen 2012 (58,3%) en 2023 (66,7%).
Er zijn relatief grote verschillen tussen provincies onderling. In 2022 hebben inwoners van de provincie Utrecht het vaakst vertrouwen in andere mensen (74,8%). In de provincies Flevoland (57,7%), Zeeland (59,3%) en Limburg (59,4%) hebben inwoners het minst vaak vertrouwen in andere mensen.
Conclusies in relatie tot brede welvaart
Trendscore: gunstig (+)
Positie provincie Utrecht ten opzichte van Nederland gemiddeld: zeer gunstig (++)
Zich onveilig voelen
Lichte toename aandeel Nederlanders dat zich vaak onveilig voelt in de buurt
Het aandeel Nederlanders dat zich vaak onveilig voelt is tussen 2021 en 2023 gestegen van 2,0% naar 2,2%. Er zijn geen vergelijkbare cijfers over eerdere jaren.
In de provincies Zuid-Holland (3,0%) en Flevoland (2,7%) voelen inwoners zich in 2023 het vaakst onveilig in hun buurt. Het minst vaak onveilig in hun buurt voelen inwoners zich in Fryslan (1,3%) en Gelderland (1,5%). 1,8% van de inwoners in de provincie Utrecht voelt zich vaak onveilig in hun buurt. Dit ligt iets onder het landelijk gemiddelde.
Conclusies in relatie tot brede welvaart
Trendscore: ongunstig (-)
Positie provincie Utrecht ten opzichte van Nederland gemiddeld: gunstig (+)
Mantelzorg geven
Terugloop aandeel mantelzorgers provincie Utrecht
Het aandeel inwoners in de provincie Utrecht dat mantelzorg geeft (minimaal drie maanden per jaar en/of minimaal 8 uur per week) is tussen 2016 en 2022 afgenomen van 16% naar 13%.
Vergeleken met andere provincies is het aandeel inwoners in de provincie Utrecht dat mantelzorg verleent (2022) laag te noemen (12,6%). Alleen in Noord-Holland ligt dit aandeel nog lager (12,2%). Het vaakst wordt er mantelzorg verleend in de provincies Limburg (15,1%) en Zeeland (14,6%).
Binnen de provincie Utrecht zijn er relatief veel mantelzorgers in de gemeenten Lopik (17,9%) en De Bilt (16,9%). Relatief weinig mantelzorgers zijn er in Utrecht (9,2%) en Soest (11,3%).
Conclusies in relatie tot brede welvaart
Trendscore: stabiel (=) op korte termijn, negatief bezien vanuit langere termijn
Positie provincie Utrecht ten opzichte van Nederland gemiddeld: ongunstig (-)
Opkomst bij de Tweede Kamerverkiezingen
Utrechters vaker naar de stembus bij Tweede Kamerverkiezingen
Tussen 1994 en 2023 zijn er tien maal Tweede Kamerverkiezingen geweest in Nederland. De landelijke opkomst schommelde tussen 73% (1998) en 81% (2017). Vanaf 2017 is er een dalende trend te zien naar 78% in 2023. Dit percentage is gemiddeld te noemen als we de hele periode van dertig jaar in ogenschouw nemen.
Voor de provincie Utrecht geldt dat inwoners steevast vaker gaan stemmen bij Tweede Kamerverkiezingen dan Nederlanders gemiddeld. Bij de Tweede Kamerverkiezingen van 2023 werd er relatief het vaakst gestemd in Overijssel (81,8%) en Utrecht (81,5%), het minst vaak in Flevoland (72,5%).
Bij de verkiezingen van 2023 is de opkomst binnen bijna alle Utrechtse gemeenten hoger dan landelijk gemiddeld. Alleen Nieuwegein (76%) wijkt hier van af en komt onder het Nederlands gemiddelde uit van 78%. In de gemeenten Bunnik (89%) en Renswoude (88%) is de opkomst in 2023 het hoogst van alle provincie-gemeenten.
Conclusies in relatie tot brede welvaart
Trendscore: negatief (-) op korte termijn, stabiel op langere termijn
Positie provincie Utrecht ten opzichte van Nederland gemiddeld: zeer gunstig (++)
Afstand tot bibliotheek
Afstand tot bibliotheek neemt gemiddeld toe in Nederland
Tussen 2009 en 2021 is de gemiddelde afstand die Nederlanders moeten afleggen om een bibliotheek te bereiken toegenomen van 1,7 km naar 2,0 km.
Vooral in de provincies Zeeland (3,4 km), Fryslân (3,1 km) en Flevoland (2,6 km) zijn de gemiddelde afstanden in 2021 om een bibliotheek te bereiken relatief groot te noemen.
Voor de provincie Utrecht geldt dat de gemiddelde afstand tot een bibliotheek tussen 2009 en 2021 is toegenomen van 1,5 km naar 1,8 km.
In 2021 geldt voor de gemeenten Lopik en Montfoort dat inwoners gemiddeld de langste afstand moeten afleggen naar een bibliotheek (6,6 km). Voor inwoners in Renswoude, Wijk bij Duurstede en Woudenberg geldt het tegenovergestelde. Gemiddeld leggen inwoners 1,1 km af om een bibliotheek te bereiken.
Conclusies in relatie tot brede welvaart
Trendscore: ongunstig (-)
Positie provincie Utrecht ten opzichte van Nederland gemiddeld: gunstig (+)
Vrijwilligerswerk
Aandeel Utrechters dat vrijwilligerswerk doet neemt af
Uit metingen van de GGD regio Utrecht blijkt dat het aandeel inwoners (18+) dat vrijwilligerswerk doet afgenomen is van 34% in 2016 naar 27% in 2022.
Uitgesplitst naar gemeente blijken er relatief grote verschillen. In 2022 wordt er door inwoners relatief veel aan vrijwilligerswerk gedaan in de gemeenten Renswoude (40%), Oudewater (38%) en Montfoort (37%). Relatief weinig inwoners doen aan vrijwilligerswerk in de gemeenten Nieuwegein (19%) en Utrecht (21%).
Conclusies in relatie tot brede welvaart
Trendscore: ongunstig (-)
Positie provincie Utrecht ten opzichte van Nederland gemiddeld: ? (niet bekend)
Omvang jeugdzorg
Aandeel jeugdigden met jeugdzorg neemt toe
Sinds 2021 zijn er vanuit het CBS precieze metingen bekend van het aandeel jeugdigen dat te maken heeft met jeugdzorg. Onder jeugdzorg vallen zowel jeugdhulp, jeugdbescherming als jeugdreclassering. Landelijk is er tussen 2021 en 2023 sprake van een lichte toename van 10,6% van de jeugdigen die met jeugdzorg te maken krijgt, naar 11%. In de provincie Utrecht is sprake van een groei van 11,6% in 2021 naar 11,7% in 2022 en 2023.
De groei van de omvang kan zowel positief als negatief geduid worden. Positief is de visie dat er een groeiend aanbod is voor jeugdigen bij wie in enigermate problemen spelen. Negatief is de visie dat het onwenselijk is dat jeugdigen dit aanbod nodig hebben en dat het gunstiger is als zij geen problemen zouden hebben waar jeugdzorg-interventies voor nodig zijn.
Uitgesplitst naar provincie is te zien dat in 2023 er relatief veel jeugdigen jeugdzorg ontvingen in de provincies Zeeland (12,8%), Limburg (11,8%) en Utrecht (11,7%). Relatief weinig jeugdigen ontvingen jeugdzorg in Overijssel (9,9%) en Flevoland (10,3%).
Voor Utrechtse gemeenten geldt dat er in 2023 relatief weinig jeugdigen jeugdzorg ontvingen in Montfoort (8,1%) en Oudewater (8,4%) en relatief veel in De Bilt (14,5%), Zeist (13,8%) en Amersfoort (13,4%).
Conclusies in relatie tot brede welvaart
Trendscore: zowel gunstig als ongunstig. Er wordt meer gebruik gemaakt van jeugdzorg / er is meer vraag naar jeugdzorg. (+/-)
Positie provincie Utrecht ten opzichte van Nederland gemiddeld: in de provincie wordt relatief veel gebruik gemaakt van jeugdzorg. Dit is zowel gunstig als ongunstig te noemen. Er wordt meer gebruik gemaakt van jeugdzorg / er is meer vraag naar jeugdzorg. (+/-)
Prettige woon- en leefomgeving
Provincie Utrecht scoort gunstig op gebied van prettig wonen
Vanuit de VNG-burgerpeiling wordt gemeten in hoeverre inwoners in Nederland vinden dat ze prettig wonen. Hier wordt een schaalscore aan verbonden tussen de 1 en de 10. Gemiddeld komt de score tussen 2014 en 2023 uit op een 8,0, met als laagste waarde 7,86 in 2014 en als hoogste waarde 8,04 in 2023.
Uitgesplitst naar provincies zien we dat in 2023 de hoogste schaalscores zijn voor de provincies Fryslân (8,34) en Noord-Holland (8,32) en de laagste voor Noord-Brabant, Drenthe en Overijssel (alle 7,95). De provincie Utrecht scoort relatief gunstig met een waarde van 8,14.
NB zijn er voor de provincies Groningen en Zeeland in 2023 geen cijfers bekend.
Conclusies in relatie tot brede welvaart
Trendscore: gunstig (+)
Positie provincie Utrecht ten opzichte van Nederland gemiddeld: gunstig (+)